کنایه
🐔🐣🐥مرغ کُريك： در فرهنگ و بافت اجتماعی علی آباد به شخصی که دایم توی خونه میشینه و بیرون نمیره میگن مرغ کریک.
قدیم مردم تو در و اُوشه(حياط) مرغ و خروس نگه میداشتن. یکی از بچه ها یه خلنگ برای خودش داشت و یکی دیگه شون خروس و یکی دیگه هم مرغ. یکی شون تاجی بود و یکی شون گل باقِّلِي "گل باقلایی" و برنجی و دم سیاه و خلاصه هرکدوم شون یه اسمی داشتن. بعضی وقتها هم شیطنت میکردیم و اسم اهالی محل و فامیل رو میذاشتیم روی مرغ و خروسا.خلاصه بهار که می شد، یکی از مرغا کُريك ميشد . يني آماده میشد که جیجه(جوجه) بیاره. مادر براش یه جایی علّادّه(جداگانه) از بقیه مرغ و خروس ها درست میکرد و ده پونزده تا تخم مرغ میذاشت زیر پای مرغ کریک و به اصطلاح مرغ رو میخوابوند. مرغ کریک دو سه هفته ای روی تخم ها میخوابید و تخم مرغ ها رو زیر پر و بالش میگرفت و روشون میخوابید و دایم جابجا شون میکرد تا هیچ کدوم شون سرد نشن و لق نکنن؛ ینی شانس جوجه آوری شون کم نشه. توی این مدت مادر، مرغ کریک رو تر و خشکش میکرد و براش آب و دونه میریخت و مرغ از روی تخم ها تکون نمیخورد. ظهرها که از مدرسه برمیگشتیم میرفتیم سراغ مرغ کریک و نگاهش میکردیم. دستت رو که نزدیکش میکردی غر و لندش بلند میشد و خودشو باد میکرد و محکم چنگ (نوک) میزد پشت دستمون. خیلی درد می گرفت. مادر بعضی روزها با مهارت مرغ رو از روی تخم ها بلند میکرد تاچند دقیقه ای گشتی بزنه و خرابی اگر داره بکنه تا روی تخم ها رو کثیف نکنه. دوباره بعد از چند دقیقه مرغ رو میخوابوند روی تخم ها. خلاصه دو سه هفته تموم میشد و بیشتر تخم ها جیجه میشدن . دیدن مرغ و یه گله جیجه رنگارنگ و کوچولو که جیک جیک کنان پشت سر مادرشون اینور و اونور میرفتن خیلی قشنگ بود. مادرشون زمین رو پشغاله می کرد( با پا خاک ها را به دنبال غذا کنار میزد) و جیجه ها چنگ میزدن و غذا میخوردن و ده دوازده تا جیجه با هم آب میخوردن و شکر خدا میکردن( قدیمیا معتقد بودن مرغ و پرندگان وقتی آب میخورن و سرشون رو بالا میارن دارن شکر خدا رو به جا میارن).از همون جا هرکدوم از بچه ها یکی از جیجه ها رو برای خودمون انتخاب میکردیم و اسم میذاشتیم روش. نزدیک که میشدیم تا یکی از جیجه ها رو بگیریم؛ مرغ کریک خودشو باد میکرد و با سر و صدا می دوید و با چنگ (نوک) میزد پشت دست مون و خون میومد. گاهی هم میشد که فصل بهار میرفتیم کوه قارچ و پیازوک و جاشیر بیاریم و یهو برمیخوردیم به قال کُوك با بیست تا تخم. تخم ها رو برمیداشتیم و میاوردیم خونه میذاشتیم زیر پای مرغ کریک تا جیجه بشن. اینکه میشد یا نمیشد رو نمیدونم؛ مردم میگفتن که میشه؛ ولی ما یه سال این کار رو کردیم و تمام تخم کوک ها لق کرد و جیجه نشد.
🐈🐈 گربه ری ( روی) کاه خوابیده：
این عبارت هم مفهومی کنایی داره در ارتباط با اشخاصی که عادت به خانه نشینی و یک جا موندن دارن.
گربه ها معمولا حیواناتی هستن که توی دست و بال آدما میپلکن و زندگی شون وابسته به آدم هاست. تو معماری سنتی، معمولا اتاقکی هم وجود داشت به نام کاهدون که محل نگهداری کاه و علوفه چارپایان بود. گربه ها حیواناتی تن پرور هستن و بیشتر دوست دارن یه جا دراز بکشن و چرت بزنن و کجا گرم و نرم تر از کاهدون و روی علف ها؟
کرزه در اینستاگرام：
https://www.instagram.com/p/BelO5dUBE6WT24SMgMYx1A6zWuFderqOrGElaY0/
علی آباد کمین، آبادی ای است از قصبات شهرستان پاسارگاد در دامنه ی زاگرس جنوبی؛ با آب و هوایی سرد در زمستان ها و نیمه گرم در تابستان در استانی که قدیما آن را پارس می گفتند و امروزی ها «فارس» می گویند.با کوچه باغ هایی به وسعت رویا و مردمانی خونگرم .